تغییرات اقلیمی بر همه ساکنان زمین تأثیر میگذارد، اما کودکان، هم در حال حاضر و هم در آینده، بیش از سایر گروههای سنی با پیامدهای آن مواجه خواهند شد.
بر اساس یک مطالعه جدید در زمینه علم انتساب اقلیمی، ۶۲۰ میلیون کودک بین صفر تا ۹ سال در آینده سالانه یک ماه بیشتر با تنش گرمایی روبرو میشوند. این تنش گرمایی مرطوب عمدتاً کشورهای کمدرآمد و با درآمد متوسط در جنوب جهانی را تحت تأثیر قرار میدهد؛ مناطقی که جمعیت جوانتر و نرخ رشد جمعیت بالایی دارند.
اخبار نگرانکننده اقلیمی ادامه دارد
هفته اخیر اخبار ناامیدکنندهای در مورد تغییرات اقلیمی به همراه داشت. سازمان ملل متحد در ابتدای هفته اعلام کرد که جهان از هدف افزایش دمای ۱.۵ درجه سانتیگراد که در توافقنامه پاریس سال ۲۰۱۵ تعیین شده بود، فراتر خواهد رفت. حفظ دما زیر این آستانه بهترین راه برای جلوگیری از شدیدترین پیامدهای گرمایش زمین بود، اما با توجه به ادامه مصرف سوختهای فسیلی، راهبردهای اقلیمی اکنون باید بر دستیابی به انتشار خالص صفر، سازگاری با شرایط آبوهوایی جدید و حذف کربن از جو متمرکز شوند؛ اقداماتی که هنوز در مقیاس لازم انجام نشدهاند.
علاوه بر این، مطالعه جدیدی که در نشریه Science Advances منتشر شده، نشان میدهد که کودکان بیش از سایرین بار گرمای اضافی ناشی از تغییرات اقلیمی را تحمل خواهند کرد، به ویژه کودکان از بدو تولد تا ۹ سالگی. نسل کنونی نیز از همین حالا باید تغییرات اقلیمی را به عنوان یک عامل مهم در زندگی خود در نظر بگیرد. دانشمندان پیشبینی میکنند که اگر سیاستهای فعلی ادامه یابند، میانگین دمای جهان تا پایان قرن حدود ۲.۶ درجه سانتیگراد افزایش خواهد یافت که پیامدهای بسیار خطرناکی در پی خواهد داشت. با این حال، این پژوهش بهطور خاص بر پیامدهای فعلی تمرکز کرده و نشان میدهد که حتی نسل کمسنوسال امروز نیز به شکلی نامتناسب تحت تأثیر گرمایش قرار دارد.
پژوهشگران دادههای جمعیتی را با خروجی مدلهای اقلیمی و روشهای علم انتساب ترکیب کردند؛ حوزهای که برای شناسایی دقیق نقش تغییرات اقلیمی در پدیدههای محلی و اکوسیستمها کاربرد دارد. تمرکز اصلی آنها بر گرمای مرطوب بود، که معمولاً خطرناکتر از گرمای خشک تلقی میشود، زیرا توانایی بدن برای خنک شدن از طریق تعریق را کاهش میدهد. نتایج نشان داد که با رسیدن گرمایش جهانی به ۱.۵ درجه سانتیگراد، ۶۲۰ میلیون کودک با یک ماه اضافی تنش گرمایی مواجه خواهند شد. با افزایش دما به ۲ درجه سانتیگراد، این رقم به حدود ۶۵۰ میلیون کودک میرسد.
این یک ماه گرمای اضافی، سه برابر میزان گرمایی است که افراد ۶۰ تا ۶۹ ساله تجربه خواهند کرد. دلیل اصلی این تفاوت این است که مناطق گرمسیری جنوب جهانی جواب آمیرزا بیشترین آسیب را از گرمای فزاینده میبینند و بسیاری از این مناطق دارای سریعترین رشد جمعیتی و در نتیجه جوانترین جمعیت جهان هستند.
افزایش گرما برای کودکان از جنبه دیگری نیز خطرناکتر است، زیرا بدن آنها سریعتر از بزرگسالان گرم میشود. همچنین، به دلیل کامل نشدن روند رشد سیستم عصبی و غدد عرق، کودکان به اندازه بزرگسالان عرق نمیکنند. مجموع این عوامل میتواند خطر مشکلات یادگیری و اختلالات رشدی را افزایش دهد.
دانشمندان خواستار اقدام فوری برای حمایت از کودکان هستند
روزا پیترویوسیتی، دانشمند اقلیمشناسی در دانشگاه آزاد بروکسل و نویسنده اصلی مطالعه، اظهار داشت:
پژوهش ما نشان میدهد که برای محافظت از نسلهای آینده، سیاستگذاران باید بهسرعت و بهشدت میزان انتشار گازهای گلخانهای ناشی از سوختهای فسیلی را کاهش دهند و گرمایش زمین را مطابق با اهداف توافقنامه پاریس محدود کنند تا از شدیدترین پیامدهای بحران اقلیمی جلوگیری شود. او افزود: در کنار این اقدامات، افزایش چشمگیر منابع مالی اقلیمی برای کشورهای در حال توسعه و اجرای برنامههای سازگاری هدفمند در سراسر جهان، از جمله برنامههای مقابله با موج گرما و تقویت نظامهای بهداشت عمومی، برای محافظت از نسلهای جوان در جهانی که بهسرعت در حال گرمتر شدن است، ضروری خواهد بود.
از آنجا که بخش قابلتوجهی از کشورهای بررسیشده در این پژوهش، جزو کشورهای کمدرآمد و با درآمد متوسط هستند، بسیاری از مردم آن مناطق به دستگاههای تهویه مطبوع یا مراکز خنککننده دسترسی آسانی ندارند. پژوهشگران بر ضرورت استفاده از راهکارهای جدید برای مقابله با گرما تأکید کردهاند؛ از جمله آموزش بیشتر درباره خطرات گرما، تغییر برنامه زمانی مدارس و بهبود زیرساختها با استفاده از موادی که نور و گرمای خورشید را بازتاب میدهند، ایجاد تهویه طبیعی و غیرفعال و افزایش فضای سبز شهری. این اقدامات باید متناسب با شرایط اقلیمی، اقتصادی و اجتماعی هر منطقه طراحی شوند.
دولتهای جهان در سالهای گذشته برای تغییر الگوی مصرف هیدروکربنها، حتی با وجود دلایلی مانند هوای پاکتر، آب آشامیدنی سالم، حفاظت از اکوسیستمهای آسیبپذیر و دسترسی به منابع انرژی فراوان، با سرعت کافی عمل نکردهاند. شاید دستکم نگرانی درباره آینده کودکان بتواند انگیزهای جدی برای تغییر این مسیر ایجاد کند.